De nieuwe leverparasietenhype
De online verhalen hebben één ding gemeen: een groot aantal vaak voorkomende klachten wordt aan parasieten toegeschreven. Denk aan chronische vermoeidheid, hersenmist, een opgeblazen buik, darmproblemen, huidklachten, ‘sugarcravings’ en stemmingswisselingen.
Daarbij wordt regelmatig gesuggereerd dat de reguliere gezondheidszorg nauwelijks naar deze parasieten kijkt. Het “bewijs” van de infectie kan je bestuderen in de ontlasting na een detox: slierten, velletjes of draderige structuren worden op sociale media geregeld aangewezen als wormen/ leverbotten. Een vreemd stukje ontlasting hoeft geen parasiet/leverbot te zijn. Na een kuur met kruiden kan de darmpassage veranderen. Slijm, voedselresten en andere darminhoud kunnen daardoor opvallender zichtbaar worden.
Em kijk eens 👀: aarsmaden, spoelwormen en lintwormen kan je vaak wel in de ontlasting detecteren als spaghettisliertjes, witte draadjes of bewegende rijstkorrels. Bij leverbot is dat minder goed zichtbaar.
Een parasitoloog stelt een diagnose daarom niet aan de hand van wat er in de wc ligt. “Je hebt klachten. Past deze infectie eigenlijk bij de klachten én bij de blootstelling van deze persoon? Vervolgens ga je onderzoeken.
Wat is een echte leverparasiet?
Leverbot, Fasciola hepatica. kan via besmet voedsel of water worden opgenomen en zich uiteindelijk in de galwegen van de lever vestigen. Een belangrijke besmettingsroute is het eten van besmette rauwe waterplanten, zoals waterkers.
De infectie komt niet zomaar bij iedereen voor. Dat maakt een belangrijk verschil met het algemene instagramverhaal dat vrijwel iedereen ongemerkt leverparasieten zou hebben.
Je reisgeschiedenis, woonomgeving en blootstelling zijn bepalend voor het al dan niet oplopen van deze parasieten.
Welke klachten geeft een leverbot? Een echte leverbotinfectie kan verschillende klachten veroorzaken, afhankelijk van het stadium van de infectie.
De acute fase
Tijdens de verplaatsing van jonge parasieten naar de lever kunnen de volgende klachten ontstaan:
- pijn rechtsboven in de buik
- koorts
- rillingen
- nachtzweten
- misselijkheid
- braken
- huiduitslag of netelroos
In het bloed kunnen de eosinofiele granulocyten sterk verhoogd zijn. Dit zijn bepaalde witte bloedcellen die een rol spelen in het afweersysteem met name bij parasieten en wormen.
De chronische fase
Wanneer de parasieten zich in de galwegen bevinden, kunnen klachten ontstaan die passen bij een verstoring van de galafvoer. Denk aan geelzucht, donkere urine, ontkleurde ontlasting, vermoeidheid, gewichtsverlies en soms bloedarmoede. Deze klachten kunnen ook ontstaan bij galstenen die de galgangen blokkeren.
Het klachtenbeeld is dus anders dan alleen ‘ik ben moe’ of ‘ik heb een opgeblazen buik’.
Onderzoek en gij zult vinden
Bij een verdenking op een lever parasitaire infectie wordt gericht onderzoek gedaan:
- In het bloed zullen eosinofiele granulocyten verhoogd zijn en wordt gekeken naar specifieke antistoffen tegen de parasiet. Een verhoogd aantal eosinofiele granulocyten betekent dat er meer van dit type witte bloedcellen in je bloed aanwezig is. Meestal wijst dit op een allergische reactie of een infectie met bijvoorbeeld een parasiet.
- In de ontlasting kunnen bij infectie de eieren van de leverbot worden opgespoord. De uitscheiding van de eitjes hoeft niet in elke ‘hoop’ te zitten. Herhaald onderzoek kan nodig zijn.
- Een echo, CT of MRI is soms nodig om afwijkingen zichtbaar te maken.
Een echte diagnose ontstaat dus uit een combinatie van klachten, blootstelling, laboratoriumonderzoek en soms beeldvorming. Niet uit een Instagram-reel.
Wat gebeurt er als je écht een leverparasiet hebt?
Een bewezen parasitaire infectie wordt behandeld met een gerichte anti parasitaire behandeling. Bij Fasciola hepatica is Triclabendazol het belangrijkste geneesmiddel.
Bij andere parasieten is juist een andere behandeling nodig. Welke medicatie wordt gebruikt, hangt dus af van welke parasiet daadwerkelijk aanwezig is.
Waarom ik deze parasiet eruit heb gepikt, is omdat mensen minder snel besmet raken met leverbot. Het zijn de grazende dieren; koe, schaap en paard die het makkelijker kunnen oplopen door besmet water en gras aan de waterkant.
En dan de detox: werkt die?
Op sociale media worden verschillende kruidencombinaties aangeprezen. Vaak gaat het om absintalsem, zwarte walnoot en kruidnagel (een klassieke combinatie: Hulda Clark was de grondlegger van dit protocol bij met name darmparasieten), soms aangevuld met knoflook of oregano-olie. Daarnaast worden voedingsregels gebruikt om de parasieten uit te hongeren. Op zich niet vreemd omdat een groot deel van het gespuis (parasieten, schimmels en gisten) koolhydraten gebruikt om te groeien.
Zonder gegronde reden een parasietenkuur doen lijkt mij niet verstandig. Ook kruiden kunnen in een hogere therapeutische dosering belastend zijn voor je lever of de slijmvliezen van je maag en darmen. Dat is de wrange waarheid die je voor ogen moet houden wanneer een kuur wordt aangeprezen als een manier om de lever te “reinigen”.
Voor de duidelijkheid
Er zijn best wat infecties met bijvoorbeeld eencellige parasieten zoals Giardia lamblia, Dientamoeba fragilis en Blastocystis hominis. Een groot deel van onze kudde (mensen) is drager, en heeft daar geen klachten van.
Een ander deel van onze kudde (andere mensen), in alle leeftijdsklassen en onder bepaalde beroepsgroepen heeft er wel klachten van:
- Aanvankelijk wisselend ontlastingspatroon, een paar dagen vaste ontlasting en dan wordt het plots eruit gejast. Dit patroon ontstaat omdat eens in de zoveel dagen de cysten worden geloosd; dat geeft vaak acute dunne poep. Cysten van parasieten zijn harde, beschermende omhulsels waarin eencellige parasieten (in ruststand) kunnen overleven buiten een gastheer. Op naar de volgende gastheer, -vrouw of -kind.
- Buikpijn en krampen.
- Misselijkheid, verminderde eetlust en onverklaarbaar gewichtsverlies bij langdurige infectie..
- Vermoeidheid.
- Huidklachten zoals jeuk en eczeem.
- Gewrichtsklachten.
Je ziet, het levert eenzelfde soort rij op als bij een besmetting van “liverflukes”, maar deze besmettingen komen wel geregeld voor. Vermoed je dat het een rol speelt? Laat het onderzoeken. Dat kan via de huisarts of bij gespecialiseerde laboratoria die tot wel 16 verschillende soorten detecteert. Ook hiervoor geldt dat je Flagyl (antibioticum) of alternatieven niet zomaar gaat inzetten.
