Over Valentijnsdag, natuurfeesten en wat ons werkelijk verbindt
Begin februari verschijnt ze weer overal: de liefde. In harten, woorden, kaarten en cadeautjes. Valentijnsdag. Voor de één een warm moment van aandacht, voor de ander iets waar je liever met een boog omheen loopt.
Maar wie iets langer stil blijft staan bij deze dag ontdekt dat zij ooit veel minder draaide om romantiek en veel meer om het leven zelf.
Wanneer de aarde zich roert
Deze tijd van het jaar is een kantelpunt. De winter is er nog, soms rauw en guur, maar onder de grond gebeurt iets wezenlijks. Zaden zwellen, sapstromen komen voorzichtig op gang, het licht wint elke dag een paar minuten. Je voelt in al je vezels: het keerpunt is nabij.
Bij de Kelten werd begin februari Imbolc gevierd, een feest van zuivering en belofte. Geen uitbundige lenteviering, maar een ingetogen herinnering aan dat wat terug zal keren. Liefde, zo werd begrepen, volgt hetzelfde ritme. Ze groeit in aandacht en nabijheid, vaak nog onzichtbaar, maar niet minder werkelijk.
Liefde en orde
Ook in het oude Rome viel deze periode samen met feesten rond vruchtbaarheid en levensenergie. Tegelijk was dat Romeinse rijk sterk gericht op orde en beheersing. Verbondenheid kon daar wringen. Liefde brengt immers loyaliteit aan een ander mens met zich mee en dat verlegt het zwaartepunt van de loyaliteit, niet meer aan de staat: soldaten dienden zich niet te binden aan een ander mens zodat ze volledig inzetbaar waren voor het rijk.
In die wereld leefde Valentinus. Over hem weten we weinig met zekerheid, maar wat is overgeleverd, spreekt tot de verbeelding. Als geestelijke verbond hij geliefden in het geheim. Vanuit een innerlijk weten dat mensen voor elkaar mogen kiezen, ook wanneer dat niet past binnen de heersende structuren. Liefde werd een daad van trouw aan wat wezenlijk is. En precies daarin schuilt haar kracht.
Liefde als tegenkracht
Misschien is dat waarom dit verhaal is blijven bestaan. Omdat liefde hier verschijnt als een stille tegenkracht: standvastig aanwezig. Ze herinnert aan een orde die ouder is dan wetten. In onze tijd raakt dat opnieuw iets aan. We leven in een wereld die veel vraagt van aandacht en tempo. Juist daarom kan liefde – in haar brede betekenis – aanvoelen als een antwoord. Als een manier om mens te blijven, ook wanneer het leven complex of eenzaam voelt.
Naar binnen ‘luisteren’
Liefde richt zich daarbij niet alleen naar buiten. De natuur laat iets anders zien: groei begint bij aanvaarding van wat er nu is. Een zaadje hoeft niet ‘anders’ te zijn om te mogen ontkiemen. Het draagt al in zich wat het kan worden.
Ook voor mensen geldt dat verbondenheid begint bij jezelf toestaan wie je bent. Niet iedereen viert deze dag met een geliefde en een kop kruidenthee aan de keukentafel. En toch hoort ook die ervaring bij het leven. Zelfliefde, of misschien beter gezegd: zelfacceptatie, is geen afzonderlijk project, maar een stille vorm van trouw. Aan je eigen ritme, je eigen plek, je eigen tijd. Wie zichzelf met mildheid kan ontmoeten, staat vaak ook opener in contact met anderen. Zonder haast, zonder vergelijking.
Aandacht in kleine gebaren
Die houding krijgt soms vorm in kleine gebaren. In een wandeling. In een gesprek. In iets geven dat met aandacht is uitgezocht. Iets dat goed doet: voor de ander én voor de wereld waarvan we deel uitmaken.
Bij Pigge ontmoeten we dagelijks mensen die bewust kiezen. Die weten dat zorg en aandacht hun eigen waarde hebben. Of dat nu rond Valentijn is, bij het begin van de lente, of op een willekeurige dag waarop je denkt: ik wil hier even bij stilstaan.
Wat blijft
Misschien is dát wel de stille uitnodiging van Valentijnsdag: aandacht hebben voor elkaar, voor jezelf en voor het leven dat zich steeds opnieuw wil tonen. Met zorg. Met zachtheid. Met liefde, in al haar vormen.